Avrupa ve OECD Ülkelerinin En Ucuz Sigara Fiyatı Türkiye’de

İLKE Vakfı Sosyal Veri Projesi kapsamında Türkiye Sağlık Araştırması, Sağlık İstatistikleri Yıllığı ve Dünya Sağlık Örgütü raporlarından derlenen veriler, tütünle mücadelenin bireysel farkındalık çabası olmanın ötesine geçerek önleyici kamu sağlığı stratejilerinin odağına yerleştirilmesinin kritik önemini ortaya koyuyor.

Avrupa ve OECD Ülkelerinin En Ucuz Sigara Fiyatı Türkiye’de

OECD Health at a Glance ve TÜİK verilerine göre Türkiye’de 15 yaş ve üstü nüfusta her 10 kişiden 3’ü her gün sigara içerek OECD ortalamasını neredeyse ikiye katlıyor. Bu yüksek kullanım oranını besleyen temel sebeplerden biri, sigara fiyatlarının küresel standartların çok altında kalmasıdır. Avustralya (32,5 $) ve İngiltere (23,2 $) gibi ülkeler yüksek fiyat politikalarıyla içme oranlarını tek haneli rakamlara düşürürken, Türkiye’de bir paket sigaranın 2,2$ seviyesinde seyretmesi tütün ürünlerine olan talebi canlı tutuyor.

Fiyat Artışı Caydırıcı Gücünü Kaybediyor

Sigara Gelire Oranla Ucuzluyor Dünya Sağlık Örgütü tarafından geliştirilen MPOWER modeli, vergi ve fiyat artışlarını tütün salgınını kontrol altına almadaki en etkili caydırıcı güç olarak tanımlıyor. Ancak tütün kontrolünde asıl belirleyici unsur fiyatın nominal artışı değil, ürünün satın alınabilirliğidir. Türkiye’de sigara zamlarının hane halkı gelir artışının gerisinde kalması, ürünü reel olarak ucuzlatıyor. DSÖ verilerine göre; 2014 yılında bir vatandaş yıllık gelirinin yaklaşık % 3’ü ile 100 paket sigara alabiliyorken, 2024’te bu payın % 1,4’e gerilemiş olması sigaranın bugün her zamankinden daha erişilebilir olduğunu gösteriyor.

Tütün Endüstrisi Devleri İçmiyor, Türkiye İçiyor

Dünya tütün piyasasına yön veren ülkeler, üretimin merkezi olsalar da tüketim karnesinde Türkiye’nin gerisinde kalıyor. ABD, yaklaşık 19 $’a ulaşan paket fiyatları ve sert kısıtlamalarıyla günlük kullanım oranını % 8 seviyelerine düşürürken, Türkiye % 28,3 kullanım oranıyla OECD lideri konumundadır. Sigara üretiminin büyük ölçüde çok uluslu şirketler tarafından yapıldığı Türkiye’de, tütün tüketimi yaygın bir alışkanlık haline gelirken; Polonya ve Japonya gibi büyük üretici ülkelerde dahi toplumlar “Türk gibi” içmiyor.

Sigaraya Kolay Erişimin Ülkeye Bedeli

Kanser ve Ekonomik Yük Sigaranın gelir karşısında ucuzlamasının bedeli, kanser istatistiklerinde acı bir tabloyla karşımıza çıkıyor. DSÖ verilerine göre Türkiye’de erkeklerde en sık görülen kanser türünün akciğer ve bronş kanseri olması, ülkemizi dünya ortalamasının üzerine taşıyor. Bu durum, aile bütçesini temel ihtiyaçlardan kopararak haneleri yoksulluk döngüsüne hapsederken, ülke ekonomisine de devasa bir tedavi faturası çıkarıyor. Gelinen aşamada Türkiye’nin, tütünle mücadelede daha kararlı, vergilendirme gücü yüksek ve sürdürülebilir kamusal stratejileri hayata geçirmesi zorunlu görülüyor.

#TütünleMücadele #KamuSağlığı #Sağlıkİstatistikleri #SigaraFiyatları #GeliboluHaber #İLKEVakfı #SosyalVeriProjesi #SağlıklıYaşam #TütünKontrolü #OECDVerileri #TürkiyeSağlıkAraştırması #SigarayıBırak #ToplumSağlığı #EkonomiVeSağlık